معرفی رشته هوشبری
“رشته ی هوشبری” از زیرشاخه های رشته های پیراپزشکی است که در چند سال اخیر در مقطع کاردانی ارائه می شد اما در سال ۱۴۰۲ امکان تحصیل در این رشته در مقطع کارشناسی پیوسته در دانشگاه های علوم پزشکی سراسر کشور برای دانشجویان فراهم است. نحوه پذیرش دانشجو در مقطع کارشناسی در رشته هوشبری از طریق آزمون سراسری و به صورت متمرکز می باشد.
این رشته از نظر انتخاب رشته از درجه ای مشابه رشته اتاق عمل برخوردار است.

دانشجویان در طول دوره تحصیل در رشته هوشبری واحد های تئوری ، عملی و کارآموزی در محیط های درمانی را می گذرانند.این رشته یک تیم درمانی را تکمیل می کند و عملیات بهبود بیمار در اتاق عمل را تسریع می کند و در واقع هدف از این رشته این است که فارغ التحصیلان این رشته بتوانند به عنوان دستیار در کنار متخصصان بیهوشی در اتاق عمل انجام وظیفه نمایند.همچنین فارغ التحصیلان این رشته توانایی شناسایی دستگاه هایی چون اندازه گیری گاز های موجود در خون افراد و همچنین تنظیم آن ها ،کاربرد دستگاه های بیهوشی و نحوه استفاده از آن و نیز استریل کردن این دستگاه ها را نیز به خوبی آموزش می بینند.
دانشجویان در طول دوره تحصیل در رشته هوشبری با تجهیزات و وسایل مورد استفاده در مراقبت از بیمار بیهوش در اعمال جراحی عمومی، تخصصی و همچنین بخش های مراقبت های ویژه و اورژانس ها آشنا می شوند و نحوه مراقبت از بیماران در مراحل مختلف بیهوشی را به صورت نظری و عملی آموزش می بینند.رشته هوشبری در مقطع کارشناسی 1402 – 1403 شامل 130 واحد درسی می باشد که 22 واحد آن مربوط به دروس عمومی، 92 واحد دروس پایه ، اختصاصی و کارآموزی و 16 واحد هم مربوط به کار آموزی در عرصه 16 واحد می باشد.ضمن اینکه فارغ التحصیلان مقطع کارشناسی می توانند در مقطع کارشناسی ارشد در سال ۱۴۰۲ – ۱۴۰۳ در رشته هایی از جمله آناتومی ،فیزیولوژی ، پرستاری و دیگر زیرشاخه های علوم پزشکی ادامه تحصیل دهند.فارغ التحصیلان رشته هوشبری می توانند در تمامی مقاطع تحصیلی در مراکز درمانی به فعالیت بپردازند.
| دروس رشته هوشبری | |
| دروس عمومی | مبانی نظری اسلام – اخلاق اسلامی – انقلاب اسلامی -تاریخ و تمدن اسلامی – آشنایی با منابع اسلامی – ادبیات فارسی – زبان عمومی – جمعیت و تنظیم خانواده – تربیت بدنی 1 و 2 |
| دروس پایه اختصاصی کارآموزی | آناتومی 1 – فیزیولوژی 1 – فیزیک هوشبری – بیوشیمی -روانشناسی – کاربرد رایانه – نشانه شناسی و معاینات بالینی – اصول کمک های اولیه – فیزیو پاتولوژی – فوریت های پزشکی – مدیریت در بیهوشی – روش بیهوشی 1 – روش بیهوشی 3 – اصول مراقبت های ویژه – آشنایی با بیماری های داخلی و جراحی – اخلاق حرفه ای در هوشبری – کارآموزی 1 – کار آموزی 3 – کار آموزی 4 – آناتومی 2 – فیزیولوژی 2 – میکروب شناسی و استریلیزاسیون – ایمونولوژی – واژه شناسی پزشکی – آمار زیستی و روش تحقیق – اصول پایه داروشناسی – اصول پرستاری و کار در اتاق عمل – خون شناسی و انتقال خون – زبان تخصصی – اصول بیهوشی – روش بیهوشی 2 – مراقبت های پس از بیهوشی – اصول و روش های اداره درد – داروشناسی اختصاصی- کارآموزی پرستاری – کار آموزی 2 |
هوشبر در اتاق عمل چه وظایفی دارد؟
1-کمک به متخصصان هوشبری در بخش های کلینیک درد، احیای قلبی – ریوی و انجام بی حسی های ناحیه ای و غیره
2-همکاری با متخصصان بیهوشی در بازگرداندن بیمار از اثرات بیهوشی
3-تنظیم و استریل کردن علائم حیاتی و دستگاه های بیهوشی
4-آگاهی و بررسی وضعیت عمومی بیمار قبل از بیهوش شدن
5-مراقبت از بیماران در قبل، حین و پس از بیهوشی
6-بیهوش کردن بیمار تحت نظر پزشک
| رشته های کارشناسی ارشد ۱۴۰۲ هوشبری | ||||||
| مهندسی پزشکی (بیوالکتریک) | مهندسی پزشکی (زیست مواد) | اپیدمیولوژی | ارزیابی فناوری سلامت | اقتصاد بهداشت | انفورماتیک پزشکی | ارگونومی |
| آمار زیستی | آموزش بهداشت | پرستاری مراقبت های ویژه | پرستاری مراقبت های ویژه نوزادان | تکنولوژی گردش خون | علوم بهداشتی در تغذیه | فناوری اطلاعات سلامت |
| فیزیولوژی | کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی | مدیریت خدمات بهداشتی درمانی | نانوتکنولوژی پزشکی | زیست فناوری پزشکی | رفاه اجتماعی | تاریخ علوم پزشکی |
| آموزش پزشکی | اتاق عمل | ژورنالیسم پزشکی | تکنولوژی آموزشی در علوم پزشکی | برنامه ریزی یادگیری الکترونیکی در علوم پزشکی | ||
بازار کار و فرصت های شغلی رشته هوشبری
یکی از سوالات متداولی که توسط داوطلبان در رابطه با بازار کار و فرصت های رشته هوشبری می باشد.با توجه به توضیحاتی که در این مقاله در اختیارتان قرار داده ایم تا حدود زیادی با این رشته آشنایی لازم را بدست آورده اید اما در خصوص بازار کار و فرصت های رشته هوشبری همانطور که در ابتدای متن اشاره کردیم “مراکز درمانی” محل کار فارغ التحصیلان رشته هوشبری در تمامی مقاطع تحصیلی می باشد و با توجه به اینکه اکثر مراکز درمانی برای تکمیل کادر درمانی خود به کارشناس هوشبری نیاز دارند بنابراین فارغ اتحصیلان این رشته می توانند به راحتی جذب بازار کار شوند و در مراکز درمانی و بیمارستان ها مشغول به کار شوند.
بازار کار رشته هوشبری

اگر مدرک تحصیلی خود را دریافت کنید و به مقام کارشناس هوشبری برسید میتوانید در مراکز فوریت پزشکی و بیمارستانها مشغول به کار شوید. در این صورت از اعضای تیم جراحی به حساب میآیید. واحدهای مرتبط با تیم جراحی و اتاق عمل عبارتاند از: بانک خون، رادیولوژی، آزمایشگاه و واحد پرستاری.
تمامی مراکز پزشکی و درمانی حداقل به یک فرد که دارای تحصیلات و تجربه در رشته هوشبری باشد نیاز دارند. ازآنجاکه این تحصیل در این رشته و مشغول بهکار شدن با مدرک آن بهصورت بومی انجام میشود میتوان گفت که بازار کار آن رابطه مستقیمی با تعداد بیمارستانها و مراکز درمانی موجود در محل زندگی شما دارد. اگر بازار کار این رشته را با سایر رشتهها و زیرشاخههای پزشکی مقایسه کنیم، نسبت به آنها دارای موقعیت شغلی کمتری است.
بازار کار این رشته به خوبی رشتههایی نظیر پرستاری نیست. اما از نظر بازار کار و درآمد تقریبا با رشته اتاق عمل برابری میکند و در یک سطح قرار دارند. البته برای تخمین بازار کار حتما موارد محیطی اثرگذار بر آن را در نظر داشته باشید.
حقوق رشته هوشبری
اگر به دنبال رشتههای پردرآمد پزشکی و پیراپزشکی هستید قطعا هوشبری نمیتواند شما را به خواستهتان برساند؛ زیرا این رشته و شغل مرتبط با آن دارای حقوق متوسطی هستند. افراد شاغل در این حوزه از کادر درمان محسوب میشوند. بنابراین از مزایای آن نظیر بیمه و قرارداد با برخی مراکز بهرهمند خواهید شد. میزان حقوق دریافتی این افراد باتوجه به عوامل مختلف، متفاوت خواهد بود. بهعبارتی نمیتوان عدد مشخصی برای درآمد رشته هوشبری تعیین کرد. از جمله عوامل تاثیرگذار بر درآمد متخصصین هوشبری میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- نوع ارگانی که در آن مشغول به کار هستید. این ارگان میتواند دولتی یا خصوصی باشد. معمولا حقوق بخشهای دولتی کمتر از بخشهای خصوصی است.
- هر ساله یا بهمدت چند سال یکبار حقوق بخشهای مختلف افزایش پیدا میکند. پس با توجه به سالی که مشغول به کار هستید دستمزد دریافتی شما نیز متفاوت خواهد بود.
- تعداد ساعتهایی که در هفته به کار کردن اختصاص میدهید. پس از تحصیل در رشته هوشبری و مشغول بهکار شدن، شغل شما به صورت دائمی نخواهد بود. زیرا نیاز نیست به صورت همیشگی در اتاق عمل حضور داشته باشید. بنابراین تعداد ساعتهایی که در اتاق عمل حضور دارید یکی از عوامل تعیین کننده حقوق شما خواهد بود.
- میزان مهارت و تجربه شما در انجام کارهایتان بر حقوق شما اثرگذار است. هرچه مهارت بیشتر و سابقه کاری درخشانتری داشته باشید حقوق شما نیز افزایش پیدا خواهد کرد.

مزایا و معایب رشته هوشبری
هر رشته و شغلی با مزایا و معایبی همراه است. تنها چیزی که میتواند سختیها و معایب یک رشته را برای شما قابلتحمل سازد علاقه شما نسبت به آن است. البته بهتر است از پیش با این موارد آشنا باشید تا بتوانید تصمیم درستی بگیرید.
مزایای رشته هوشبری

- استرس ناشی از این فعالیت نسبت به سایر رشتههای پزشکی کمتر است. شما در اتاق عمل مشغول فعالیت هستید؛ اما وظیفه سنگینی را بر عهده ندارید. به همین دلیل تنش و استرس وارد بر شما اندک است. فعالیت در محیط پاکیزه و به دور از جمعیت نیز از ویژگیهای تحصیل و مشغول بهکار شدن در رشته هوشبری اتاق عمل به شمار میرود.
- یکی دیگر از مزایای این رشته این است که کارشناس هوشبری شیفت شب ندارد؛ زیرا هنگام عملهای جراحی باید حضور داشته باشد و معمولا عملهای جراحی طی روز انجام میشوند.
- ساعت کاری این شغل پیوسته نیست و شما در طول هفته ساعات آزاد زیادی خواهید داشت.
- برای اشتغال در این رشته نیازی به گذراندن دورهها و آزمونهای دشوار نیست. اگر بتوانید دروس دانشگاهی خود را با نمره بالا بگذرانید بهراحتی میتوانید در مراکز پزشکی و درمانگاهها شروع به فعالیت کنید. معمولا هر مرکز جراحی و اتاق عمل به یک یا ۲ دستیار هوشبر نیاز دارد.
معایب رشته هوشبری
- به دلیل این که متخصص هوشبری کار نسبتا سنگینی در اتاق عمل انجام نمیدهد، حقوق بالایی به او تعلق نمیگیرد. این مورد در شرایطی رخ میدهد که فرد تصور میکند چون در رشتههای زیرشاخه پزشکی تحصیل کرده و مشغول به فعالیت است، دستمزد بالایی به او تعلق خواهد گرفت.
- این شغل بهصورت ثابت نخواهد بود. درصورتیکه شما فعالیتهای مربوط به حرفه خودتان در اتاق عمل را بهخوبی انجام ندهید پزشک بیهوشی این اختیار را دارد که برای جایگزینی شما با فردی ماهر اقدام کند. به همین دلیل رشته هوشبری برای مهاجرت گزینه چندان مناسبی نیست.
- یکی دیگر از معایب این رشته را میتوان این مورد دانست که بدون شرکت در کنکور سراسری نمیتوان در آن مشغول به تحصیل شد. حتما باید در آزمون سراسری شرکت کنید و رتبه مورد نیاز برای تحصیل در این رشته را به دست آورید.

ادامه تحصیل در رشته هوشبری
برای اینکه دانشجوی هوشبری شوید، ۲ راه پیش رو دارید. با توجه به شرایط و علاقه خود میتوانید با انتخاب یکی از این راهها در این رشته مشغول به تحصیل شوید. ادامه تحصیل در مقطع کارشناسی این رشته امکانپذیر است. اما برای مقطع کارشناسی ارشد و دکترا هنوز امکانات و شرایط لازم در ایران فراهم نشده است. در کشور آلمان نیز این رشته پر تقاضاست.
کاردانی رشته هوشبری
پیش از تحصیل نیاز است که در کنکور سراسری رشته تجربی شرکت کنید. اگر در مصاحبه حدنصاب نمره را در کنار رعایت شرایط بهدست آورید میتوانید با شرط معدل در این رشته مشغول به تحصیل شوید. برای گرفتن مدرک کاردانی نیاز است که یک دوره ۲ ساله (۴ ترمه) را پشت سر بگذارید. طی این ۴ ترم باید ۶۸ واحد را با موفقیت پاس کنید. این ۶۸ واحد شامل ۱۳ واحد عمومی، ۱۷ واحد پایه، ۲۶ واحد تخصصی و کارآموزی و ۱۲ واحد کارآموزی در عرصه میشود.
کارشناسی رشته هوشبری
برای دریافت مدرک کارشناسی این رشته پس از موفقیت در کنکور سراسری نیاز است که ۸ ترم، معادل با ۴ سال را بگذرانید. طی این مدت ۱۳۴ واحد درسی ارائه میشود که شما ملزم به گذراندن تمام آن هستید. ۲۶ واحد عمومی، ۴۱ واحد پایه، ۳۳ واحد تخصصی، ۱۸ واحد کارآموزی و ۱۶ واحد کارآموزی در عرصه تمامی واحدهایی را شامل میشود که شما باید آنها را بگذرانید. در بعضی دانشگاه های کشور همچون دانشگاه تهران و دانشگاه شهید بهشتی امکان ادامه تحصیل به مقاطع بالاتر این رشته وجود دارد.
تغییر رشته از هوشبری به پزشکی
امکان تغییر رشته از رشتههای پیراپزشکی به پزشکی امکانپذیر است. اگر شما پس از پذیرفتهشدن در رشته هوشبری قصد انصراف و شرکت مجدد در کنکور تجربی برای تحصیل در پزشکی را داشته باشید به مدت ۲ سال از شرکت در آزمون سراسری محروم خواهید بود. پس راهحل چیست و چگونه میتوان از هوشبری به پزشکی انتقال یافت؟ برای انجام این امر نیاز است که واحد برخی شرایط باشید.
- کارنامه سبز ممکن است به اشتباه یا بهصورت دلخواه هنگام انتخاب رشته کنکور سراسری، پزشکی را در اولویتهای بعد از هوشبری قرار داده باشید و اکنون نظر شما تغییر کرده باشد. در این صورت پیش از آنکه دیر شود باید سریعا و در ماههای ابتدای ترم، درخواست خود را با همین مضمون در سایت سازمان سنجش و بخش مربوطه ثبت کنید. سپس به درخواست شما رسیدگی میشود و در صورتی که تایید شود میتوانید در پزشکی مشغول به تحصیل شوید. این اتفاق در صورتی میسر است که شما رتبه لازم برای این رشته را به دست آورده باشید.
- راهحل دوم برای تغییر رشته از هوشبری به پزشکی این است که پس از گذراندن حداقل ⅙ و حداکثر ⅔ واحدها، اقدام به تغییر رشته کنید. درخواست باید توسط شما در دانشگاه مبدا ثبت و به دانشگاه مقصد ارسال شود. درصورتیکه امکان ادامه تحصیل شما در پزشکی وجود داشته باشد واحدهای گذرانده شده را برای شما معادلسازی میکنند. سپس باید باقی واحدهای پزشکی را برای فارغالتحصیلی در این رشته بگذرانید.
راهحل اول نسبت به مورد دوم دارای دردسر کمتری است و سریعتر موفق به تغییر رشته خواهید شد. اما درصورتیکه امکان استفاده از این روش برای شما وجود ندارد راهحل دوم را انتخاب کنید. اگر به موقع برای تغییر رشته اقدام نکنید، ممکن است دیگر موفق به انجام آن نشوید.
فرق رشته هوشبری با بیهوشی
ممکن است تصور شما از رشته هوشبری و بیهوشی یکسان باشد. این تصور کاملا اشتباه است. اولین تفاوت رشته هوشبری با بیهوشی در تعداد سالهای تحصیل و واحدهایی که باید گذرانده شود است.
- برای دریافت مدرک کارشناسی رشته هوشبری باید دوره ۴ ساله را با گذراندن تعداد واحد مشخصی طی کنید. اما برای دریافت مدرک بیهوشی پزشک عمومی نیاز است که ۷ سال در این رشته تحصیل کنید. اگر قصد ادامه تحصیل در پزشکی بیهوشی را داشته باشید باید در آزمونهای تخصصی این رشته شرکت کنید تا به مدرک متخصص بیهوشی دست پیدا کنید.
- دومین تفاوت اصلی این ۲ رشته در میزان حقوق دریافتی آنها است. متخصص بیهوشی درآمد خیلی بالاتری نسبت به فرد تحصیلکرده در رشته هوشبری دارد.
اگر هنوز در این رشته پذیرفته نشدهاید بهتر است درباره تفاوت آن با رشته بیهوشی اطلاعاتی داشته باشید. در این صورت متوجه خواهید شد که علاقه شما به کدام یک از این ۲ رشته است. سپس خواهید توانست با آگاهی کامل انتخاب رشته خود را انجام دهید.






